Denizli Demokrasi Platformundan Merkezefendi Tepkisi

Denizli’de 25 bileşeniyle faaliyet gösteren Denizli Demokrasi Platformu, Merkezefendi Belediyesi’ne yönelik yürütülen soruşturma kapsamında Belediye Başkanı Şeniz Doğan, belediye yöneticileri ve personelinin gözaltına alınmasına ilişkin değerlendirmelerini kamuoyuyla paylaştı. Denizli Gazeteciler Cemiyeti’nde düzenlenen basın toplantısında konuşan Denizli Tabip Odası Başkanı Gökhan Önem, adli sürecin masumiyet karinesi, adil yargılanma ve savunma hakkı ilkelerine uygun yürütülmesi gerektiğini belirtti. Platform, özellikle gözaltındaki kişilerin avukatlarıyla görüşmelerine getirildiğini belirttiği üç avukat sınırlamasına tepki gösterdi.

“GÖZALTI TEDBİRİ CEZALANDIRMA VE İTİBARSIZLAŞTIRMA YÖNTEMİ OLAMAZ”

Denizli Demokrasi Platformu adına açıklama yapan Gökhan Önem, hiç kimsenin yargı denetiminden muaf olmadığını ancak adli süreçlerin evrensel hukuk ilkelerine uygun yürütülmesi gerektiğini vurguladı. Önem, “Demokratik bir toplumun ve adil bir düzenin yegâne temeli, istisnasız herkes için eşit işleyen hukukun üstünlüğü ilkesidir. Platform olarak açıkça ifade ediyoruz ki hiç kimse, hiçbir kurum ya da makam yargı denetiminden muaf değildir ve olamaz.
Ancak suçlama her ne olursa olsun, yürütülen adli süreçlerin meşruiyeti; masumiyet karinesi, adil yargılanma ve savunma hakkı gibi evrensel ilkelerin eksiksiz uygulanmasıyla ölçülür. Bu ilkelerin zedelendiği yerde adaletten değil, ancak keyfilikten bahsedilebilir.”
Gözaltı uygulamasının bir cezalandırma aracına dönüştürülmemesi gerektiğini belirten Önem, soruşturma kapsamında belediye başkanı, yöneticiler ve personelin doğrudan gözaltına alınmasının kamu vicdanını yaraladığını ifade ederek; “Çağrıldıkları takdirde her an adli makamlara giderek ifade verebilecek, ikametgâhı, iş yeri ve kimliği belli olan kamu görevlilerinin adeta peşinen hüküm giymiş gibi gözaltı tedbiriyle karşı karşıya bırakılması, demokratik hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmamaktadır.
Ceza muhakemesinde gözaltı ve benzeri koruma tedbirleri asli bir unsur değil, ancak kanuni şartları oluştuğunda başvurulabilecek istisnai ve geçici önlemlerdir. Bu tedbirlerin peşinen suçlu ilan etme, cezalandırma ve kamuoyu önünde itibarsızlaştırma aracı olarak kullanılması, anayasal güvence altındaki ölçülülük ilkesinin açık bir ihlalidir.” dedi. 

“ÜÇ AVUKAT SINIRLAMASINI KESİNLİKLE REDDEDİYORUZ”

Açıklamanın önemli bölümünü gözaltındaki kişilerin avukatlarıyla görüşme hakkına getirildiği belirtilen sınırlama oluşturdu. Denizli Barosu tarafından yapılan incelemeler ve tutanak altına alınan tespitlere de değinen Önem, avukat görüşmelerinin üç kişiyle sınırlandırılmasına ve bu sayıyı aşan görüşmelerin savcılık iznine bağlanmasına tepki gösterdi.
Önem, söz konusu uygulamanın hukuki dayanağı bulunmadığını savunarak; “Denizli Barosu tarafından yapılan incelemeler ve tutanak altına aldığı tespitlerle de sabit olduğu üzere; gözaltındaki kişilerin avukatlarıyla görüşme hakkı hukuksuz bir şekilde ‘üç avukat’ ile sınırlandırılmış, bu sayıyı aşan görüşmeler ise savcılık iznine bağlanmıştır.
Savunma hakkına yönelik bu hukuksuz ‘üç avukat’ kısıtlamasını kesinlikle reddediyoruz! Uygulanan bu idari kısıtlama, açık bir yasa ihlali ve savunma hakkına vurulmuş ağır bir darbedir.” dedi. 

“AVUKATLA GÖRÜŞME HAKKI HER ZAMAN GÜVENCE ALTINDADIR”

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 149 ve 154’üncü maddelerine atıfta bulunan Önem, üç avukat sınırının yalnızca ifade alma işlemi sırasında hazır bulunabilecek avukat sayısıyla ilgili olduğunu, bu hükmün olağan avukat görüşmelerine genişletilemeyeceğini dile getirdi.

Önem, açıklamasında şu değerlendirmeyi yaptı: “Kanunun sadece ifade anı için öngördüğü bu hükmü çarpıtarak ve genişleterek, gözaltı süresince yapılacak olağan avukat görüşmelerine yaymanın hiçbir hukuki dayanağı yoktur.
Aksine, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 149’uncu maddesinin 3’üncü fıkrası, soruşturmanın her aşamasında avukatın hukuki yardımda bulunma hakkının engellenemeyeceğini; 154’üncü maddesi ise şüphelinin avukatıyla ‘her zaman ve hiçbir şart aranmaksızın’ görüşebileceğini net bir biçimde güvence altına almaktadır.
Savunma hakkının ve avukat yardımının keyfî sınırlamalara, bürokratik izinlere tabi tutulması, adalet mekanizmasının işleyişine gölge düşürmekte ve şüphe uyandırmaktadır. Buradan bir kez daha hatırlatıyoruz: Savunma hakkı bir lütuf değil, dokunulmaz bir anayasal haktır!” dedi.

“BU SÜRECİN TAKİPÇİSİYİZ”

Denizli Demokrasi Platformu, avukat-müvekkil görüşmelerinin önündeki engellerin kaldırılması ve savunma hakkını sınırlandırdığını belirttiği uygulamanın sona erdirilmesi çağrısında bulundu. Yargının tarafsız ve bağımsız hareket etmesinin önemine dikkat çeken Önem, “Bizler, Denizli Demokrasi Platformu olarak; savunma hakkını sakatlayan, adil yargılanma ilkelerini zedeleyen bu hukuk dışı uygulamanın derhal sonlandırılmasını ve avukat-müvekkil görüşme hakkının önündeki hukuka aykırı engellerin kaldırılmasını adli ve idari makamlardan talep ediyoruz.
Yargının siyasi düşüncelerden uzak, tamamen tarafsız, bağımsız şekilde ve de en önemlisi evrensel hukuk normlarına bağlı kalarak hareket etmesi hayati önem taşımaktadır.
Kentimizde hukukun üstünlüğünün, kişi özgürlüğünün ve adalet duygusunun korunması adına, bu soruşturmanın her aşamasını en ince ayrıntısına kadar takip etmeye devam edeceğimizi kamuoyuna saygıyla ilan ederiz.” dedi.

Basın açıklamasına imza atan Denizli Demokrasi Platformu bileşenleri şu kurumlardan oluştu; Denizli Barosu, Denizli Tabip Odası, Kamu-İş Konfederasyonu Denizli İl Başkanlığı, Atatürkçü Düşünce Derneği Denizli Şubesi, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Denizli Şubesi, Kadın Haklarını Koruma Derneği Denizli Şubesi, Denizli Kadın Platformu, Köy Enstitüleri Topluluğu, 29 Ekim Kadınları Derneği Denizli Şubesi, Türkiye Emekli Öğretmenler Derneği Denizli Şubesi, DİSK Dev Emekli-Sen Denizli Şubesi, Denizli Diş Hekimleri Odası, Türk Kadınlar Birliği Denizli Şubesi, Yıldızlar Kadın Dayanışma ve Yardımlaşma Derneği ve Denizli Üçüncü Yaş Derneği.